150 Bin YTL’lik Sürpriz: Bu Saldırı Kime?
FST Eylül 2nd, 2006
Daha önce muhtelif yazılarda Atatürk heykelleri üzerinden elde edilen rant ve Atatürk’ü koruma kanunu gibi bir tuhaflığın neticelerinden bahisle bu saçmalıkların artık iyice cılkının çıkmaya başladığından şikayetlenmiş, üstelik sözde Atatürk lehinde yapılan bu gülünçlüklerin zararı en çok Atatürk’ün bizzat şahsına ve Türkiye’nin itibarına oluyor diye de ileri geri konuşmuştum. Ortalama bir kasabada sayısı 20-30′u bulan büst ve heykellerin parası neredeyse tamamen devletçe ödendiğinden bu işin milyar dolara varacak bir ekonomik boyutunun olduğunu da tahmin ediyorum. Tabii bunları sadece ben söylemiyorum, Vatan Gazetesinden Tuğçe Baran da heykel meselesine verip veriştirmiş.
Tam bunlarla uğraşırken Hürriyet gazetesinde “İzmir Torbalı ilçesi CHP’li belediye başkanı ve eşinin Atatürk heykelinin yanına dikilen heykelleri” gibi normal şartlarda dünyanın herhangi bir yerinde anormal karşılanacakken Türkiye şartlarında sıradan bir haberle karşılaştım. Haberin ne demek istediğini tam anlamak için 2-3 defa okudum, evet, yanlış değildi. Haberde öyle ifadeler var ki, gülme ve ağlama durumuna geçişiniz çok hızlı olacağından suratınızın çarpılması işten bile değil. Hepsini alıntılamak isterim ama uzun olur, mutlaka oradan okuyun, ben bir kısmını alıyorum. Şöyle ibareler var (vurgular benden):
[…]Anıtın kurdelesinin kesilmesinden sonra, üzerindeki bayrağın alınmasıyla ortaya çıkan Atatürk ve iki yanında yer alan kadın ile erkek heykelini görenler şaşkınlıklarını gizleyemedi. Atatürk’ün elinde ‘Nutuk’ yazılı eserini tuttuğu bronzdan yapılmış heykelin yanında elinde Türk bayrağı bulunan bir erkek ile diğer tarafında elinde meşale tutan bir kadının, Torbalı Belediye Başkanı İsmali Uygur ile eşi Afet Uygur’a olan ilginç benzerliği dikkat çekerek şaşkınlık yarattı.
[…] heykeli yapan 3 heykeltraştan biri olan Zafer Dağdeviren de çalışma sırasında canlı model kullandıklarını belirtti. Sadece erkeğin yüzünü Başkan Uygur’un fotoğrafına bakarak yaptıklarını dile getirdi.
[…] “Böyle bir projemiz olduğunu başkana ilettik. Kendisiyle görüşüp anlaştık. Heykeli yaparken canlı moddeller kullandık. Eşini hiç görmedik. Heykeldeki erkek ise başkanın yüzünü andırıyor. Yüzünün benzemesi normal. Başkanın yüzü de güzel. Biraz olsun onun yüzünü andırmak istedik. […] Burada amaç Atatürk’ün gençliğe verdiği önemi göstermekti. Alt kısmında bulunan 15 metre uzunluğundaki rölyefte yer alanlar Kurtuluş Savaşı’nı simgeliyor. Başkan da Atatürkçü birisi. […] Heykel 150 bin YTL’ye mal oldu.”
Dağdeviren ayrıca daha önce Konak Belediyesi’ne Montrö Meydanı’ndaki ‘Bir kadının elindeki güvercin tuttuğu ‘Uçan Güvercin’ ve İnciraltı semtindeki Harmandalı oynayen ‘Efe’ heykelini yaptıklarını da söyledi.
[…] Belediyenin DYP’li eski Başkanı Hasan Karaktoklu da Başkan’ın tahrihle dalga geçtiğini söyledi. Karatoklu, “Eğer ben bayramlarda çelenk koyması gereken bir idareci olsaydım, oraya gidip çelenk koymazdım. Biz ancak Atatürk’ün önünde saygı ile eğiliriz. Uygur vatandaştan özür dileyip heykelini kaldırmalı” diye konuştu.
[…] CHP’li eski Başkanı Ertan Ünver ise, […] “Birisi başkana kızdı ve gitti heykele saldırdı. Bu saldırı İsmail Uygur’a mı yapılmış sayılacak, yoksa Atatürk’e mi? Traji komik bir durum” dedi.
[…] İlçedeki bir yerel gazetenin sahibi Hasan Günaydın da görüştüğü Torbalılar’ın heykelle ve başkanla dalga geçtiğini öne sürdü. Herkesin “Artık biz de kendi heykelimizi yaptıracağız” dediğini anlattı.
Torbalı Belediye Başkanı İsmail Uygur ise gösterilen tepkilere bir anlam veremediğini belirterek şunları söyledi:
[…]Heykeltraş arkadaşlar bana bir süpriz yapmak istemiş. Heykeli bana benzetmek istemişler, ama benzetememişler. Ben kimseden heykelimi yapın diye bir istekte bulunmadım. […]Eğer ‘Atatürk’ün yanında olan heykele benzemek hoşunuza gitti mi’ diye sorarsanız, ‘Atatürk’ün yanında bayrak sallayan bir genç olmak kimin hoşuna gitmez.
[…] Torbalı’da konuşulan heykeller ziyaretçi akınına uğrarken, sivil polis ekipleri de anıt çevresinde güvenlik önlemi aldı. Heykellerin kaldırılıp kaldırılmayacağı merak konusu oldu.
Evet. Durum vaziyeti bundan ibaret. Tabii tüm yazı ilginç ama şu 150 Milyarı kimin ödediğini de merak ettim. Torbalı halkı yerine olsam “güzel yüzlü”, “gencecik” (gerçi resme göre başkan 45 yaşlarında gösteriyor ama Alanya’daki çocuk kadar ruhen genç olduğunu sorgulamıyorum) ve “heykelinin dikilmesini istemediği halde” yan cebinden çıkan resmi heykeltraşa veren başkana laf arasında bunu da sorardım. Elbette harmandalı oynayan efe ve güvercinli kadın da var ama şimdilik gündem farklı.
Ha, Torbalı halkının umurunda mı 150 Bin YTL derseniz bence pek değil, malum biz bu tür harcamaların arkasını aramayız. Üstüne üstlük vatandaş “madem başkan diktirmiş biz adam değil miyiz, biz de diktirelim birer heykel” demeye başlamış. Fena fikir de değil hani. Ben bile “acaba evin önüne diktirsem mi” diye düşünmeye başladım. Yalnız 150 Milyar çok, 150 YTL’ye yapan varsa benimle temasa geçsin.
Eski CHP’li başkanın sorusu da hukukçuları uğraştıracak çapta kritik. Başkanın heykeline yapılan saldırı Atatürk’e yapılmış sayılacak mı, sayılmayacak mı? Burası artık hakimlerin başkan ile cumhuriyeti ne kadar özdeşleştirdiğine bağlı bir durum. Benzer ilişkiler bir ara bikiniye yapılan saldırı ve rektöre yapılan saldırı vakalarında da kurulmuştu.
En güzeli de en sonunda: Torbalı’daki heykele ziyaretçi akını başlamış. Peki ya ben mi? Elbette bileti aldım, yarın Torbalı’dayım, ne zannettiniz. Bu eğlence kaçar mı, kaldırırlar maldırırlar, neme lazım. Gün Torbalı hacısı olma günüdür. Hac ziyaretinde yapacağım ilk dua da “Yarabbi, beni ve Atatürk’ü bunların şerrinden muhafaza eyle” olacak.